مهدی رازانی، مهدی نارنگی، داریوش کوشکی، علی میرزایی، رامین محمدی
حفاظت و مرمت حوض مرمری خانه‌ی صدقیانی متعلق به دانشگاه هنر اسلامی تبریز
1391
کارفرما: دانشگاه هنر اسلامی تبریز
ناظر:

چکیده: حوض مرمری خانه‌ی صدقیانی از جمله مهم‌ترین تزئینات وابسته به معماری خانه‌های تاریخی تبریز است. این اثر منحصر به‌فرد در حین عملیات تعمیر و مرمت خانه‌ی مذکور در سال 1390 به‌دست آمد و بر اساس مطالعات تاریخی و تطبیقی، نوع حجاری و یک‌پارچه‌بودن به نظر می رسد که حوض فوق متعلق به اواخر دوره‌ی صفویه تا عصر زندیه باشد که در طی سال‌های 1384 تا 1390 هـ.ش دچار صدمات بسیاری از جمله حجم بالای قطعات کمبود (بیش از40 %)، شکستگی (بیش از 170 قطعه) و دیگر انواع آسیب ساختاری شده است. شناخت فن ساخت و آسیب‌های حوض با توجه به وزن و حجم کارِ حفاظت و مرمتی متصور آن، مهم‌ترین سوالات مربوط به این حوض بوده است که با توجه به روش‌های تحقیق عملی و تجربی و مطالعات موردی بدان‌ها پرداخته شده است. در همین راستا انجام مطالعات فوق در کنار آنالیزهای پراش پرتو ایکس و آنالیز اسپکتروسکپی و پتروگرافی مقطع نازک مُسبب اجرای طرح مرمت حوض شامل: قطعه‌یابی و جورچینی، تمیزکاری اولیه و رسوب‌زدایی سطوح به روش‌های مکانیکی و شیمیایی (ضماد CMC;EDTA) گردید. نتایج اقدامات فوق در کنار استحکام‌بخشی (با شیره آهک و در ادامه به‌وسیله پارالوئید بی 72) و سپس وصالی قطعات، منجر به بازنمایی حوض گردید که پس از انتقال و نصب حوض در محل جدید، بازسازی قطعات مفقود توسط رزین و خمیرهای رنگی پلی‌استر به همراه پر‌کننده‌ی کربنات کلسیم به انجام رسید. در نهایت نیز عملیات تکمیلی ابزارزنی و بتونه‌کاری قطعات ریخته‌گری انجام شد و با اعمال پوشش‌دهنده‌ی پارالوئید پنج درصد بر روی سطوح تکمیل شد که منجر به باززنده‌سازی حوض مروارید خانه‌ی صدقیانی با کمترین مداخله در اصالت‌های آن گردید.



نوشته‌های مرتبط: